عملهای لاغری یا جراحیهای کاهش وزن به روشهایی گفته میشود که برای کاهش وزن در افراد مبتلا به چاقی یا کسانی که نمیتوانند از طریق رژیم غذایی و ورزش به وزن ایدهآل برسند، به کار گرفته میشود. این جراحیها به روشهای مختلفی انجام میشوند و اهداف آنها شامل کاهش حجم معده، کاهش جذب مواد مغذی یا تغییر روند هضم غذا است. در ادامه به انواع رایج عملهای لاغری و نحوه انجام آنها میپردازیم:
1. بایپس معده (Gastric Bypass)
این روش که به نام Roux-en-Y نیز شناخته میشود، یکی از پرکاربردترین جراحیهای لاغری است.
- نحوه انجام: در این روش، بخش بالایی معده بریده شده و به یک کیسه کوچک تبدیل میشود که به روده کوچک متصل میگردد. این کار باعث کاهش حجم معده میشود و غذا بدون عبور از بخشهای پایینتر معده و روده کوچک، سریعتر وارد بخشهای انتهایی روده میشود.
- مزایا: بایپس معده به دلیل کاهش حجم معده و تغییر روند هضم غذا، میتواند منجر به کاهش سریع وزن و کنترل دیابت شود.
- عوارض احتمالی: این روش میتواند منجر به کمبود ویتامینها و مواد معدنی شود و نیاز به مکملهای غذایی مادامالعمر دارد.
2. گاستریک باندینگ (Gastric Banding)
این روش، روش «حلقهگذاری معده» نیز نامیده میشود و برای کاهش حجم معده به کار میرود.
- نحوه انجام: در این روش، یک حلقه قابل تنظیم در بالای معده قرار میگیرد که با باد شدن آن، حجم معده کاهش مییابد و فرد کمتر احساس گرسنگی میکند.
- مزایا: این روش برگشتپذیر است و میتوان حلقه را برداشت. همچنین، خطر عوارض کمتری نسبت به بایپس معده دارد.
- عوارض احتمالی: حلقهگذاری ممکن است باعث عفونت، لیز خوردن حلقه، یا التهاب شود و نیاز به تنظیم دورهای دارد.
3. اسلیو گاسترکتومی (Sleeve Gastrectomy)
این روش که به نام «جراحی لولهای معده» نیز شناخته میشود، یکی از روشهای محبوب در میان جراحیهای لاغری است.
- نحوه انجام: در این روش، حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد معده برداشته میشود و معده به شکل یک لوله باریک در میآید. این عمل، هورمونهای گرسنگی را کاهش میدهد و باعث احساس سیری میشود.
- مزایا: جراحی اسلیو معده به دلیل سادهتر بودن، عوارض کمتری نسبت به بایپس دارد و معمولاً نیازی به تغییر در روده ندارد.
- عوارض احتمالی: ممکن است باعث نشت معده، عفونت، یا کمبود مواد مغذی شود و نیاز به تغییرات در رژیم غذایی پس از جراحی دارد.
4. بالون معده (Intragastric Balloon)
این روش معمولاً کمتر تهاجمی است و بیشتر به عنوان یک گزینه موقتی به کار میرود.
- نحوه انجام: در این روش، یک بالون سیلیکونی از طریق دهان وارد معده میشود و سپس با محلول نمکی پر میشود تا حجم معده کاهش یابد و فرد سریعتر احساس سیری کند.
- مزایا: این روش نسبت به جراحیهای دیگر کمتر تهاجمی است و پس از ۶ تا ۱۲ ماه، بالون به راحتی خارج میشود.
- عوارض احتمالی: ممکن است باعث حالت تهوع، استفراغ، یا انسداد روده شود و نیاز به پیگیریهای منظم دارد.
5. لیپوساکشن (Liposuction)
لیپوساکشن یک روش مستقیم برای کاهش چربیهای موضعی بدن است و به منظور کاهش وزن طولانیمدت استفاده نمیشود.
- نحوه انجام: در این روش، چربیهای اضافی با استفاده از یک لوله کوچک به نام کانولا از زیر پوست مکیده میشوند. لیپوساکشن معمولاً برای نواحی خاصی از بدن مانند شکم، رانها، و بازوها به کار میرود.
- مزایا: نتایج سریع و قابل مشاهده است و میتواند برای کاهش چربیهای مقاوم در برابر ورزش و رژیم مناسب باشد.
- عوارض احتمالی: عوارض ممکن است شامل عفونت، عدم تقارن، یا خونریزی شود و بهبود کامل پس از لیپوساکشن چند هفته طول میکشد.
6. ساکشن چربی با استفاده از لیزر یا اولتراسونیک (Laser or Ultrasonic Liposuction)
این روشها برای بهبود اثر لیپوساکشن معمولی به کار میروند و چربی را با استفاده از تکنولوژی لیزر یا اولتراسونیک نرم میکنند.
- نحوه انجام: در این روشها، قبل از مکیدن چربی، ابتدا با استفاده از لیزر یا امواج اولتراسونیک چربیها نرم و مایع میشوند تا راحتتر مکیده شوند.
- مزایا: این روشها به کاهش عوارض و کبودی کمک میکنند و برای اصلاح نواحی دقیق بدن به کار میروند.
- عوارض احتمالی: ممکن است باعث سوختگی پوست یا آسیب بافت شود و به تکنیک دقیق جراح نیاز دارد.
مراقبتهای پس از عمل
پس از هر یک از این جراحیها، معمولاً مراقبتهای خاصی مانند محدودیت در غذاهای جامد، استفاده از مکملهای غذایی، ورزش منظم، و پیگیریهای پزشکی نیاز است. این جراحیها به تغییر سبک زندگی و تعهد طولانیمدت نیاز دارند تا نتایج موفقیتآمیزی به دست آید و از عوارض جلوگیری شود.
با توجه به شرایط جسمی و نیازهای هر فرد، پزشک متخصص میتواند بهترین روش را توصیه کند. همیشه قبل از تصمیمگیری درباره هر یک از این جراحیها، بهتر است با یک متخصص مشورت کنید و از تمام جوانب و عوارض آگاه شوید.
